Επίκαιρα
Στο Ιράν δεν είναι η πρώτη φορά που ο κόσμος εκεί ξεσηκώνεται κατά του θεοκρατικού καθεστώτος, ένα καθεστώς που από χρόνια όχι απλά καταπιέζει το λαό του αλλά καταστέλλει, φυλακίζει και «εξαφανίζει» κάθε φωνή για τον εκδημοκρατισμό της χώρας. 
Το θέμα δεν είναι αν η ισραηλινή Μοσάντ παρακινεί τους πολίτες να βγουν στους δρόμους, κάτι που σε κάθε περίπτωση μαζί με τις απειλές Τραμπ θα οδηγήσει τις αριστερές συνιστώσες να εκφέρουν και πάλι τα τσιτάτα όπως και στο παρελθόν ότι οι εξεγέρσεις αυτές είναι «υποκινούμενες», αποκαλύπτοντας το γνωστό μονόχνοτο αντιαμερικανικό σύνδρομο της χώρας μας αλλά και το αντισημιτικό λόμπυ, όπως και την πασιφανέστατη εγγύτητα με την Ρωσία που στηρίζει ενεργά και συνεργάζεται με το θεοκρατικό καθεστώς με ανταλλαγές οπλικών συστημάτων. 
Το θέμα είναι πως ένας ολόκληρος λαός στο Ιράν βρίσκεται στους δρόμους και πλέον δεν ανέχεται την εν λόγω χούντα. 
Απ' όπου και αν το πιάσει κανείς – πέραν των προσεγγίσεων εκείνων που αθωώνουν την BRIGS, τη συμμαχία δηλαδή των αυταρχικών και δικτατορικών καθεστώτων, ο λαός αυτός είναι ηρωικός, αφού κατορθώνει μέσα σε τέτοιου είδους συνθήκες να βγει στους δρόμους και να διαδηλώσει για τις ελευθερίες του. 
Η εξέγερση στο Ιράν δείχνει πως οι άνθρωποι δεν δέχονται τον αυταρχισμό και την εξουσία εκείνη που τους αποστερεί βασικά δικαιώματα που τουλάχιστον στις ψευδεπίγραφες δυτικές δημοκρατίες υπάρχουν ακόμη. 
Ευχή λοιπόν, είναι η ιρανική εξέγερση να λειτουργήσει ως εφαλτήριο και για μελλοντικές εξεγέρσεις στη Ρωσία, την Κίνα, την Βόρειο Κορέα και όπου αλλού υπάρχουν ακόμη στυγνές δικτατορίες.
Για του λόγου το αληθές και για την βεβαιότητα πως οι Ιρανοί ποτέ δεν υποτάχθηκαν στο θεοκρατικό καθεστώς, χρήσιμη είναι μια ιστορική αναδρομή που θα μας θυμίζει το πώς ένας λαός μπορεί να αλλάξει τα δεδομένα. 
Με την ελπίδα αργότερα να υπάρξουν και παγκοσμίως αξιώσεις για έναν ελεύθερο τρόπο του σκέπτεσθαι και εκφράζεσθαι σε τούτο τον ανελεύθερο κόσμο. 
Ένας αιώνας εξεγέρσεων και ανεκπλήρωτων προσδοκιών
Το νέο κύμα κοινωνικής αναταραχής στο Ιράν δεν αποτελεί ιστορική εξαίρεση. Αντίθετα, εντάσσεται σε μια μακρά αλυσίδα εξεγέρσεων που διαμόρφωσαν τη σύγχρονη πολιτική ταυτότητα της χώρας και αποτυπώνουν τη διαρκή σύγκρουση ανάμεσα στην εξουσία και την κοινωνία.
Η πρώτη μεγάλη ρήξη καταγράφεται στις αρχές του 20ού αιώνα. Την περίοδο 1905–1911, η Συνταγματική Επανάσταση έφερε στους δρόμους εμπόρους, διανοούμενους και θρησκευτικούς ηγέτες που απαιτούσαν περιορισμό της απολυταρχίας και θέσπιση Συντάγματος. Αν και η δημιουργία κοινοβουλίου αποτέλεσε ιστορικό ορόσημο, οι μεταρρυθμίσεις αποδείχθηκαν εύθραυστες, αφήνοντας ανοιχτούς λογαριασμούς ανάμεσα στην κοινωνία και την εξουσία.
Στη δεκαετία του 1950, η λαϊκή στήριξη στον πρωθυπουργό Μοχάμεντ Μοσαντέκ και την εθνικοποίηση του πετρελαίου ανέδειξε ξανά το αίτημα για εθνική κυριαρχία και κοινωνική δικαιοσύνη. Το πραξικόπημα του 1953, που ανέτρεψε την κυβέρνησή του, ενίσχυσε το αυταρχικό καθεστώς του Σάχη και χάραξε βαθιά δυσπιστία απέναντι τόσο στην εγχώρια ελίτ, όσο και στις ξένες παρεμβάσεις.
Η κορύφωση αυτής της ιστορικής πορείας ήρθε το 1979. Η Ιρανική Επανάσταση, με μαζική λαϊκή συμμετοχή, ανέτρεψε τη μοναρχία και εγκαθίδρυσε την Ισλαμική Δημοκρατία. Ωστόσο, οι ελπίδες για ελευθερία και κοινωνική συμμετοχή γρήγορα συγκρούστηκαν με ένα νέο, θεοκρατικό σύστημα εξουσίας.
Από τη δεκαετία του 1990 και μετά, οι εξεγέρσεις επανεμφανίζονται με διαφορετικές μορφές. Το 1999 οι φοιτητικές κινητοποιήσεις έφεραν στο προσκήνιο τη δυσαρέσκεια της νεολαίας. Το 2009, το «Πράσινο Κίνημα» αμφισβήτησε ανοιχτά τη νομιμότητα των εκλογών, σηματοδοτώντας τη μεγαλύτερη κοινωνική κινητοποίηση μετά το 1979.
Τα επόμενα χρόνια, η οικονομική πίεση πυροδότησε νέες εκρήξεις. Οι διαδηλώσεις του 2017–2019 αποκάλυψαν την κοινωνική κόπωση από την ακρίβεια, την ανεργία και τις ανισότητες. Το 2022–2023, το σύνθημα «Γυναίκα, Ζωή, Ελευθερία» εξέφρασε μια βαθύτερη πολιτισμική και κοινωνική ρήξη, με επίκεντρο τα δικαιώματα και τις ατομικές ελευθερίες.
Σήμερα, η νέα εξέγερση έρχεται ως συνέχεια αυτής της ιστορικής διαδρομής. Οικονομικά αιτήματα συνδυάζονται ξανά με πολιτική αμφισβήτηση, δείχνοντας ότι τα αίτια των προηγούμενων εξεγέρσεων παραμένουν ενεργά. Για πολλούς Ιρανούς, η ιστορία φαίνεται να επαναλαμβάνεται: κάθε κύμα διαμαρτυρίας καταστέλλεται, αλλά η κοινωνική δυσαρέσκεια δεν εξαφανίζεται — συσσωρεύεται.
Έτσι, το Ιράν μπαίνει για ακόμη μία φορά σε μια κρίσιμη καμπή, με το παρελθόν να βαραίνει έντονα το παρόν και το μέλλον να παραμένει αβέβαιο.